Организираност на научната заедница

»… Školski kraj je s jednoga kraja do drugoga bio homogena i jedna celina. Oni bezbrojni krovovi, zbijeni, čoškasti, prirasli, sastavljeni gotovo svi po istoj geometrijskoj osnovi, izgledali su sa visine kao kakvo kristalno telo. Nepravilna mreža ulica nije sekla ovo testo od kuća u delove suviše nesrazmerne. Četrdeset dve škole behu tu raspoređene dosta podjednako, i bilo ih je svuda. Različne i zanimljive krovove ovih lepih građevina beše proizvela ona ista umetnost koja i proste krovove koje oni nadvišavahu, i u osnovi nisu bili ništa drugo do jedna ista geometrijska figura dvaput ili triput umnožena. Oni su, dakle, činili celinu složenijom, ne kvareći je, popunjavali je, ne pretovarujući je. Geometrija je prava harmonija. …«

Ова е описот со кој Vikotor Igo го опишува Латинскиот кварт во Париз, кварт во кој се наоѓале објектите на научната заедница во деведесетите години од XV-от век. Тоа е период кога прогресивните луѓе сериозно ја разбрале улагата на оваа заедница за развој на едно општество и затоа се сконцентрирале на едно место. Од овде може да се забележи дека од хомогеноста и единството на научната заедница зависи и организираноста на самото општество. Дали ова може да се каже за нашата заедница во сегашно време, дали научната заедница е организирана, хомогена и единствена. Не објектите на оваа заедница се расфрлани без некој ред и поредок, важно е само да бидат задоволени нечии лични суети и да се каже дека имаме научна заедница. Очигледно степенот на сегашниот развој на нашата општествена заедница го покажува спротивното. Најважно е да се имаат превилегиите, а како функционира научната заедница воопшто не е важно.

King'S College Cambridge Uk Swan Building
foto by pixabay

»… 1677 г. положај директора Тринити колеџа нуђен (је) Њутну, да је он био члан делегације по питању Албани Фрасиса и, најзад, да је универзитет баш њега изабрао за посланика у парламенту. Административни задаци изгледа слагали су се код Њутна с његовим научним тежњама и умном сасређеношћу.

На свом новом положају Њутн је морао да се судари с градским животом у свој његовој мало пријатној разноврсности. Политичке страсти тога доба изазивале су нереде и комешање међу службеницима ковнице, а нарочито код Халеја у Честеру. Против самог Њутна писане су доставе, чињени су покушаји да га скину с те дужности, предлажући му друга, уноснија места, нудили му мито. Али у епоси када је подмитљивост била необично раширена Њутн је, према подацима којима се располаже, строго и поштено вршио своју дужност.

О Њутновом раду у Државној ковници за последњих 25 година његовог живота мало је што познато. 1717 и 1718 г. он је лично реферисао у Дому лордова о стању ствари с ковањем новца. … Положај чувара, а затим директора Државне ковнице претворио је скромног кембричког професора у дворског човека и велможу. …«

Ова е описот кој го дава академик С.И. Вавилов за тоа као Исак Њутн функционирал како висок представник на научната заедница во развојот на општестената заедница во последната четвртина на XVII-ти и првата четвртина на XVIII-ти век. Дали пристапот кој тој го имал кон општествените функции кои ги вршел соодејствуваат на начинот како сега во наши услови исти или слични функции ги вршат високи представници на научната заедница. И во тој период имало предизвици кои само високо образована и организирана личност имала доблест да ги надминува и со свој личен пример да допринесува за развојот на својата општествена заедница. Употребната вредност на интелектуалното богатство на овој великан на науката како општествен работник била на завидно ниво, вредност која и во сегашно време има неизбрисиви траги во британското општество.

Проблеми и предизвици имало одсекогаш во развојот на сите општества, само разликата е во тоа што при нивното решавање клучна улога треба да има научната заедница која преку организираност, хомогеност и единство да ги пребродува сериозните општествени проблеми

3 thoughts on “Организираност на научната заедница”

  • To su visoki predstavnici naučne zajednice od kojih se ima što naučiti, samo još da ima ko od njih da uči u sadašnje vreme, pre sveka kako se trba odnositi prema svom profesionalnom angažmanu.

  • Тешко дека овде кај нас некој ќе разбере како треба да се работи кога се на висока положба.

  • Затоа што денеска лесно се доаѓа до академски титули нема соодветни резултати на општественото поле, само се обрнува внимание на личните привилегии.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.